
Bir neçə gün əvvəl Prezident İlham Əliyev Qazax Müəllimlər Seminariyası ADA Universiteti Qazax Mərkəzində yaradılan şəraitlə tanış olub. Qazax Müəllimlər Seminariyasının tarixi binasında 2022-ci ilin oktyabrından ADA Universiteti Qazax Mərkəzi fəaliyyət göstərir. 2022-2023-cü tədris ilində Mərkəzdə təhsillə bağlı iki magistr proqramı həyata keçirilir. 2023-2024-cü tədris ilindən Qazax Mərkəzində bu ixtisaslarla yanaşı, dövlət idarəetməsi magistr proqramı tədris olunacaq. Yeni dərs ilindən bu üç ixtisasa 94 tələbə qəbul edilib, ümumilikdə 127 tələbə təhsil alacaq.
Eskpertlər deyir ki, universitetlərin regionlarda filiallarının açılması həm bölgələrdə təhsilin keyfiyyətinin artmasına, həm də universitetlərin Bakıdakı əsas filiallarındakı tələbə yükünün azaldılmasına müsbət təsir göstərə bilər.
Qeyd edək ki, Azərbaycanda fəaliyyət göstərən bir neçə universitetin regional filialı mövcuddur. Bakı Dövlət Universitetinin Qazaxda, İqtisad Universitetinin Zaqatalada, Pedaqoji Universitetin isə 5 rayonda filialı fəaliyyət göstərir. Bundan başqa, işğaldan azad edilən ərazilərdə də yeni universitetlərin açılması planlaşdırılır.
Regionlarda universitetlərin filiallarının açılmasının həqiqətən müsbət təsirləri ola bilərmi?
Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin deputatı Ceyhun Məmmədov Modern.az-a açıqlamasında universitetlərin bu tip mərkəz və ya filialların açılmasının müəyyən problemləri həll edə biləcəyi ilə yanaşı, bölgənin inkişafına da təsir göstərəcəyini deyib.
“Bu cür filialların yaradılması önəmlidir. Bir sıra hallarda biz Bakıda tıxacların çox olmasını geniş müzakirə edirik. Hesab edirəm ki, bunun qarşısını almağın yollarından biri də, bölgələrdə yeni universitetlərin, ən azından bir sıra universitetlərin filiallarının yaradılmasıdır. Türkiyənin demək olar ki, bütün iri şəhərlərində belə universitetlər var. Bu gün biz də çalışmalıyıq ki, bütün iri ərazilərdə yeni universitetlərimiz və ya onların filialları açılsın. Hesab edirəm ki, ADA Universitetinin Qazaxda filialının açılması çox vacib hadisədir. Bunun həm rəmzi, həm siyasi mənası var. Düşünürəm ki, bu, həm bölgə əhalisinin təhsil almasına, həm də Gürcüstanda yaşayan soydaşlarımızın da ora gəlməsinə, təhsil almasına töhfəsini verə bilər. Ümumiyətlə Qazax ziyalı rayondur. Bilirsiniz ki, Qazaxda Bakı Dövlət Universitetinin də filialı var. ADA-nın da filialının açılması artıq bölgənin mədəni, siyasi, ictimai həyatına mütləq təsir göstərəcək.
Bu gün əksər universitetlər Bakıda yerləşir. Bakı ilə yanaşı bölgələrdə də müxtəlif universitetlərin açılması və fəaliyyətinə şərait yaratmalıyıq. Ancaq bir məqam da var ki, universitetlərdə filialları yaratmaqla yanaşı bölgə gənclərini təşviq etməliyik ki, onlar da Bakıda yox, bölgələrdə təhsil almağa çalışıb, maraq göstərsin”.
Təhsil eksperti Kamran Əsədov ADA Qazax Mərkəzinin fəaliyyətinin bölgədəki təhsilin keyfiyyətinin artaması ilə bağlı önəmli addım olduğunu vurğulayıb.
“Qeyd edim ki, ölkəmizdə 51 ali təhsil müəssisəsi var və 187 min tələbə təhsil alır. Ali təhsil müəssiələri hamısı dövrün tələblərinə cavab vermir. Bizdə yeni rəqabət mühiti yarada biləcək universitetlərə ehtiyac var. Xüsusən bölgələrdə təhsilin əlçatanlığını təmin etmək, ali təhsilin keyfiyətini təmin etmək məqsədilə ciddi şəkildə yeni universitetlərə ehtiyac var. ADA Universiteti bu istiqamətdə çox böyük iş görüb. Qazaxda Azərbaycanın mərkəzindən kifayət qədər uzaq bir məsafədə müasir standartlara cavab verən təhsil müəssisəsi bərpa edildi. Bunun Qazax Müəllimlər Seminariyasının bazasında yaradılması müsbət haldır. Bakıdan müəllimlər gedir, bölgənin müəllimlərinə təlimlər keçirlər. Həmçinin magistr ixtisası üzrə də kadr hazırlığı həyata keçirilir. Gürcüstanda yaşayan Azərbaycan dilli məktəblərin müəllimlərini təlimlərə cəlb edirlər. ADA Universitetinin Qazax mərkəzi bölgədə ali təhsilin keyfiyyətinin artırılması istiqamətində ciddi iş görüb. Bölgələrdə olan universitetlərlə rəqabət mühiti yaradacaq. Hesab edirəm ki, digər universitetlər də bu sahədə ciddi işlər aparmalıdır. Düşünürəm ki, biz digər ərazilərdə də belə addımlar atmalıyıq”.
Ekspert qeyd edir ki, hazırda bəzi universitetlərin regionlarda filiallarının açılmasına ciddi ehtiyac var.
“Hesab edirəm ki, BDU-nun cənub bölgəsində filial yaratmasına ehtiyac var. Çünki BDU hazırda ikili diplom proqramları, beynəlxalq reytinq baxımından irəlidədir. Digər tərəfdən Tibb Universiteti bunu etməlidir. Azərbaycanda tibb ixtisası üzrə kadr hazırlığı yalnız Naxçıvan və Bakıda həyata keçirilir. Düşünürəm ki, bölgələrdə tibb ixtisası üzrə ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə, mərkəzlərə ehtiyac var. Ən vacib məqamlardan biri tibb ixtisasına önəmin verilməyi ilə bağlıdır. Biz pedoqoji ixtisaslardan daha çox, qeyri-pedoqoji, birbaşa əmək bazarına daxil ola biləcək kadrların hazırlanmasında maraqlı olmalıyıq”.
Jalə Rövşən